Kluczowe elementy samochodu są sprawdzane w czasie okresowego badania technicznego. Sprawdza się je przy pomocy specjalnych przyrządów. Jak należy interpretować wyniki pomiarów. Dobry diagnosta ma obowiązek wytłumaczyć wyniki badań, które pokażą co szwankuje w samochodzie. Gdy wykonywane jest okresowe badanie techniczne, czyli przegląd, diagnosta ocenia wiele rzeczy, biorąc pod uwagę ogólne wytyczne. Jest jednak kilka podzespołów, które należy zbadać za pomocą specjalnej aparatury. Dobrze jest wiedzieć co się mierzy oraz jakie są wyniki danych testów. Pomiar siły hamowania Badanie przeprowadza się na stanowisku, na którym koła napędzane są przez rolki. Gdy diagnosta ciśnie pedał hamulca, wówczas mierzy się siłę hamowania danej osi (tylna, przednia, hamulec awaryjny). Minimalna wartość siły jest zależna od mas pojazdu Biorąc od uwagę badania techniczne, najważniejszy wskaźnik to różnica siły hamowania między lewą a prawą stroną danej pary hamulców. Nie może ona przekraczać 30%. Wartość samej siły hamowania (wkN) odnosi się do ciężaru pojazdu. Wówczas używa się procentowego wskaźnika (WSH). W rzeczywistości, praktycznie zawsze wynik przekracza wymagane 50% – najważniejsza jest tu różnica (prawy-lewy). Badanie spalin Przeprowadza się je przy pomocy analizatora spalin, a zależnie od tego jaki jest silnik – benzynowy czy wysokoprężny – różne parametry podlegają kontroli. Jeśli chodzi o samochody zasilane benzyną, najistotniejsza jest zawartość tlenku węgla. W przypadku samochodów zarejestrowanych do czerwca 1995 roku muszą one posiadać do 3,5% CO. W rzeczywistości oznacza to, że do spełnienia tego limitu auto nie musi posiadać katalizatora. Ważne, aby samochód był sprawny. Jeśli samochód został zarejestrowany po 1 lipca 1995 roku, a przed 1 maja 2004 roku, limit emisji CO wynosi 0,5%. Poziom od 0,3% jest wymagany dopiero po tej dacie pierwszej rejestracji. W przypadku samochodów z silnikiem Diesla mierzy się zadymienie spalin (ilość sadzy). Niewielu diagnostów jednak decyduje się na tę metodę, ponieważ jest ona niezdrowa dla silnika (stosując ją, trzeba wcisnąć pedał gazu do końca i trzymać go na nieobciążonym silniku). Badanie amortyzatorów Skuteczność tłumienia amortyzatorów wyraża się w procentach, jednak wynik nie jest równoznaczny ze stopniem ich zużycia. Nowy amortyzator nie jest w stanie osiągnąć skuteczności w 100% (wynika to z metody pomiarowej). Zadaniem płyty pomiarowej jest wykonanie ruchu góra-dół oraz mierzenie nacisku koła w chwili maksymalnego podbicia do góry, a także mierzenia nacisku statycznego koło, które stoi nieruchomo. Sprawnością amortyzatorów określa się stosunek tych wartości. Zazwyczaj amortyzatory w bardzo dobrym sanie są skuteczne w 75%, jednak zdarza się, że w tylnej osi nowego samochodu wartość może spaść nawet do 60 %. Uważa się, że amortyzator zużyty to ten, którego wskaźnik skuteczności odnotowuje wartość 25% lub mniej. Badanie nie jest obowiązkowe, nie ma podanych wartości dopuszczalnych. Co sprawdza się w czasie przeglądu ? Diagnosta sprawdza podczas przeglądu oświetlenie samochodu (to jedna z rzeczy). Musi ono działać bez zarzutu. Jeśli auto ma reflektory halogenowe, muszą one być w pełni sprawne. Jednocześnie sprawdza się również prawidłowe ustawienie świateł. Ocenie podlega też stan ogumienia. Jeżeli na oponach widoczne będą specjalne wskaźniki, które informują o zużyciu albo, gdy głębokości bieżnika spadnie poniżej 1,6 mm, diagnosta zaleci wymianę opon. Zadaniem diagnosty jest też sprawdzenie stanu szyb i karoserii. Jeśli np. szyba będzie pęknięta lub nadwozie skorodowane, wówczas auto może nie przejść przeglądu. Pomiar siły hamowania W dalszej kolejności sprawdza się hamulce na stanowisku rolkowym. Dzięki pomiarowi siły hamowania na stanowisku rolkowym możliwa jest ocena stanu układu hamulcowego. Wskaźnik skuteczności hamowania hamulca roboczego musi przekroczyć próg 50%, a hamulca postojowego 25%, żeby pojazd przeszedł pomyślnie przegląd techniczny. Różnica sił hamowania na kołach jednej osi jest bardzo istotna i nie może ona przekroczyć 30%. W czasie przeglądu sprawdzany jest także stan amortyzatorów. Skuteczność ich tłumienia musi osiągnąć poziom 40%, natomiast różnica pomiędzy skutecznościami amortyzatorów na jednej osi nie może przekroczyć 15%. Następny etap to sprawdzenie luzów przy pomocy tzw. szarpaków. Dzięki nim możliwe jest łatwe wychwycenie luzów w elementach zawieszenia lub układu kierowniczego. Dokonuje się także oględzin układu hamulcowego oraz amortyzatorów. Jeśli odnotowany zostanie wyciek płynu hamulcowego lub oleju z amortyzatora, wówczas także samochód może nie przejść przeglądu. Stan jednostki napędowej można sprawdzić przy pomocy pomiaru emisji spalin. Podczas przeglądu analizowane są spaliny i kontroluje się wydzielanie dwutlenku węgla oraz różnego rodzaju węglowodorów. Auto sprawdza się pod względem ewentualnych wycieków płynów eksploatacyjnych. Gdy samochód posiada instalacje LPG, na przegląd trzeba będzie wziąć ze sobą dokumenty potwierdzające legalizację butli LPG. Legalizacja musi być ważna, inaczej auto nie przejdzie przeglądu, a taką legalizacje wydaje się na dziesięć lat. Oprócz tego, za pomocą specjalnego czujnika sprawdzana jest szczelność instalacji LPG. Pojazd nie przejdzie badania technicznego, jeśli tylko diagnosta w czasie jego trwania wykryje jakąś usterkę bądź usterki. Dodatkowo, jeśli będą one zagrażały bezpieczeństwu jazdy, diagnosta zatrzyma dowód rejestracyjny pojazdu, a następnie wyśle go do właściwego wydziału komunikacji. Takim samochodem nie będzie można w tym czasie jeździć. Gdy usterki zostaną usunięte, trzeba będzie udać się do stacji kontroli pojazdów na kolejne badanie. Gdy samochód tym razem przejdzie przegląd pozytywnie, będzie można odebrać dowód rejestracyjny w wydziale komunikacji. Jeżeli usterki nie stanowią zagrożenia bezpieczeństwa, sytuacja jest dużo lepsza. Wówczas wystawione zostanie zaświadczenie o negatywnym wyniku badania technicznego i wpisze się tam rodzaje usterek, które kierowca będzie musiał usunąć w terminie 14 dni od momentu wykonania badania. W trakcie drugiej wizyty kierowca zapłaci jedynie za sprawdzenie elementów, które należało naprawić lub wymienić. Dobry stan techniczny samochodu jest nie tylko gwarancją przejścia przeglądu technicznego bez problemów, ale także pozwala dbać o bezpieczeństwo zarówno własne, jak i pasażerów oraz innych użytkowników dróg. Jeśli mamy do czynienia ze starszymi samochodami, warto zbadać tan techniczny między kolejnymi przeglądami. Aby samochód mógł poruszać się po drogach, konieczne jest wykonanie przeglądu technicznego. Każde auto poddaje się tej procedurze w celu zapewnienia bezpieczeństwa zarówno kierowcom, pasażerom, jak i innym uczestnikom ruchu drogowego. Jakie elementy są sprawdzane podczas takiej kontroli? Jeżeli samochód jest starszy niż pięć lat, przepisy obligują do wykonania przeglądu technicznego przynajmniej raz w roku. Nowsze samochody oddaje się do Stacji Kontroli pojazdów przed upływem 3 lat od czasu pierwszej rejestracji. Następny przegląd powinien być wykonany maksymalnie po 2 latach. Niektórzy kierowcy błędnie zakładają, że przegląd techniczny to jedynie zdzieranie z właścicieli aut pieniędzy . Czasem można się z tym zgodzić, ale coroczna kontrola stanu technicznego samochodu pozwala zdiagnozować podstawowe usterki i wykonać dokładnie badanie właściwego funkcjonowania wielu systemów wpływających w dużym stopniu na bezpieczeństwo nasze i uczestników ruch drogowego. Odpowiedni sposób diagnozowania Najczęściej przegląd trwa nie dłużej niż 20-25 min. Może się wydawać, że to krótko, ale jeśli diagnosta jest osobą doświadczoną w swoim fachu, wówczas w tym czasie jest w stanie szczegółowo zbadać samochód. Czasem diagnosta zwraca uwagę na takie elementy, które obecnie są jeszcze sprawne, jednak niebawem trzeba będzie naprawić. Poprawne funkcjonowanie auta jest potwierdzane pieczątką , którą się wbija do dowodu rejestracyjnego, ale tylko wtedy, gdy samochód poprawnie przejdzie przegląd techniczny. Opony i oświetlenie Ważnym elementem, który sprawdzony zostaje podczas przeglądu jest stan ogumienia oraz oświetlenia. Opony to bardzo istotny element pojazdu, który odpowiada za przyczepność na zakrętach i zdecydowanie wpływa na skrócenie drogi hamowania, z tego względu nie mogą one posiadać wad. Jak podaje rozporządzenie ministra infrastruktury dotyczące warunków technicznych pojazdów, a także zakresu ich niezbędnego wyposażenia, głębokość bieżnika nie może osiągnąć niższej granicy niż 1,6 mm. Nawet jeśli taka wartość będzie zachowana, diagnosta może zasugerować zmianę opon, jeżeli będą posiadały one ślady wyeksploatowania. Z założenia wysokość bieżnika dla letniego ogumienia wynosi ok. 3 mm i wówczas trzeba je wymienić na nowe. W przypadku zimowych zmiana powinna nastąpić przy głębokości 4-4,5 mm. Po polskich drogach jeździ wiele samochodów, które mają nieodpowiednio ustawione światła, a to wpływa na złe oświetlenie drogi, oślepianie uczestników ruchu drogowego oraz ryzyko stworzenia niebezpiecznych zdarzeń. Może także doprowadzić do kolizji. Samemu można sprawdzić, czy działają wszystkie reflektory, natomiast ich ustawienie ocenić może mechanik w czasie przeglądu technicznego pojazdu. Zarysowane szyby oraz niesprawne hamulce Jeśli nasze szyby będą zarysowane lub pęknięte, nasz samochód może nie otrzymać pozytywnej opinii. Zgodnie z przepisami, szyby muszą gwarantować dobrą widoczność i nie mogą one zniekształcić optyki zewnętrznej. Stacja kontroli pojazdów Częstochowa Diagnosta jest w stanie w ciągu 20-25 min. Stwierdzić czy samochód będzie się nadawał do jazdy. Następny ważny element, który sprawdza się na stanowisku rolkowym to hamulce. Ocenia się siłę ich działania, jak również stan całego układu hamulcowego. W przypadku pozytywnego wskaźnika skuteczności hamowania postojowego, wartość musi przekroczy 25%, a w przypadku hamulca roboczego 50%. Minimalna wartość siły zależna jest od masy pojazdu. Jeśli pod uwagę brane będzie badanie techniczne, najważniejszym wskaźnikiem będzie różnica siły hamowania między prawą a lewą stroną pary hamulców. Musi ona wynosić przynajmniej 30%. Wartość samej siły ciężaru odnoszona jest do ciężaru pojazdu i przedstawiana zostaje przy pomocy procentowego wskaźnika (WSH). W rzeczywistości zazwyczaj wynik jest wyższy niż zakładane 50%, a istotna jest różnica prawy-lewy. Amortyzatory i silnik Diagnosta dokona oględzin amortyzatorów. Podczas przeprowadzanego testu skuteczność tłumienia musi być większa niż 40%, natomiast dopuszczalna różnica między danymi elementami w obrębie jednej osi wynosi 15%. Do tego należy jeszcze znaleźć możliwe luzy w obszarze zawieszenia, jak i układu kierowniczego. Dokonuje się tego przy pomoc tzw. szarpaków. Diagności dbają także o kontrolę płynów eksploatacyjnych. Jeśli w aucie stwierdzony będzie jakiś wyciek, wówczas samochód nie przejdzie badania technicznego. Należy zatem poddać wszystkie elementy, w których mogą wystąpić nieszczelności dokładnym oględzinom. Czasem sprawdza się także silnik. Kontrola silnika polega na tym, że mierzona jest emisja spalin. Dokonuje się wówczas analizy ich składu pod kątem tlenku węgla i tlenku azotu. Kontroluje się różne współczynniki w zależności od tego, z jakim typem silnika mamy do czynienia. Jeżeli samochód napędzany jest benzyną , najważniejsza jest zawartość tlenku węgla. W przypadku samochodów zarejestrowanych do czerwca 1995 roku muszą one posiadać do 3,5 % CO. Jeśli samochód został zarejestrowany po 1 lipca 1995 roku, a przed 1 maja 2004 roku, limit emisji CO wynosi 0,5%. Poziom od 0,3% jest wymagany dopiero po tej dacie pierwszej rejestracji. W przypadku samochodów z silnikiem Diesla mierzy się zadymienie spalin (ilość sadzy). Metoda ta jest jednak niezdrowa dla silnika, gdyż stosując ją trzeba wcisnąć pedał gazu do końca i trzymać go na nieobciążonym silniku), dlatego wielu diagnostów nie decyduje się na jej zastosowanie. Standardy dotyczące tlenów azotu (NOx), węglowodorów (HC), tlenków węgla (CO), jak również cząstek stałych narzucane obecnie przez Unię Europejską, ustala się dla większości samochodów osobowych, autobusów czy ciężarówek. Pojazdu nie można sprzedawać na terenie krajów UE, jeśli nie spełnia on określonych limitów. Normy EURO 5 (CO – 1,5 g/kWh, HC – 0,46 g/kWh, NOx – 2,00 g/kWh, PM – 0,02 g/kWh), która obowiązuje od 1 września 2009 roku, nie wymaga się wobec samochodów, które już nie jeżdżą. Niezdolny do jazdy – co wtedy można zrobić? Jeśli samochód nie przejdzie przeglądu technicznego, wówczas diagnosta może zatrzymać dowód rejestracyjny, a samochód nie będzie dopuszczony do ruchu. W takiej sytuacji kierowca powinien zadbać o naprawę wszelkich usterek. Gdy zostaną one usunięte, ponownie będzie można oddać auto na przegląd techniczny, dzięki któremu będzie możliwe odebranie dowodu rejestracyjnego.